Word je vervangen door AI?

Er is een onderzoekerslijst die moeilijk weg te leggen is als je er eenmaal aan begint. Amerikaanse economen hebben honderden beroepen doorgenomen en elk een score gegeven voor hoe blootgesteld ze zijn aan AI. Dat betekent: hoeveel van de taken de technologie in principe kan overnemen. Die score heet AIOE, en de lijst is een achtbaan voor je zelfvertrouwen.

Bovenaan staan actuarissen, budgetanalisten, inkopers, mensen die analyseren, berekenen en formuleren voor anderen. Onderaan, met ruime voorsprong: dansers en aerobicsinstructeurs. De technologie die in seconden contractontwerpen schrijft, kan nog steeds geen enkele push-up doen.

Dus als je dit leest op kantoor, heb je waarschijnlijk al je eigen beroep opgezocht en een lichte rilling gevoeld. Dat is de schuld van de lijst, want die beantwoordt de verkeerde vraag.

Blootgesteld is niet vervangen

Dat een beroep blootgesteld is, betekent dat AI delen van de taken kan uitvoeren. Het betekent niet dat iemand heeft besloten dat AI het van je overneemt. Daartussenin ligt alles wat er echt toe doet: wie het gereedschap bedient, wie verantwoordelijk is voor het resultaat en of de werkgever iets doordachts heeft gebouwd met de technologie, of gewoon heeft laten binnensijpelen.

Kijk naar de actuaris bovenaan de lijst. In de ene organisatie wordt zij degene die AI een week aan berekeningen laat doen in een ochtend, en de rest van de tijd besteedt aan de beoordelingen waar haar twintig jaar ervaring voor nodig is. In een andere organisatie doet AI diezelfde berekeningen stiekem, op iemands privérekening, tot een leidinggevende op een dag zich afvraagt waar de afdeling eigenlijk nog voor nodig is. Hetzelfde beroep, dezelfde blootstelling, twee totaal verschillende uitkomsten. Het verschil zat niet in de plek op de lijst. Het zat in de werkplek.

Het zijn werkplekken die bepalen, niet beroepen

Daarom hameren wij bij EuroWork op zichtbaarheid, in plaats van op technologie. Want als AI-werk open gebeurt, gebeurt er iets wat de lijst niet kan meten: elk AI-antwoord is gelabeld als AI-antwoord, zodat duidelijk is wat de machine deed en wat de mens deed. En dat laatste is waar het loon van afhangt. Wat een AI-agent uitvoert, laat een spoor achter en wacht op iemands goedkeuring. Zo blijft de verantwoordelijkheid, en dus de waarde, bij degene die goedkeurde. De kosten staan bij elk antwoord, zodat een leidinggevende ziet wat de technologie oplevert voor het geld, in plaats van te gissen naar wat het betekent voor de personeelsbezetting.

Wie zo werkt, wordt niet degene die met een machine wordt vergeleken. Zij wordt degene die de machine bestuurt, en dat beroep staat op geen enkele uitstervingslijst.

Het antwoord op de vraag in de titel

Word je vervangen door AI? Verkeerde vraag, gesteld aan de verkeerde persoon. De juiste vraag is voor je werkgever: gaan jullie AI-werk zichtbaar en verantwoordelijk organiseren, zodat het jullie mensen versterkt? Of laten jullie het stiekem gebeuren, tot niemand meer weet wie wat kon?

Jullie medewerkers gebruiken nu al AI, ook degenen in de meest blootgestelde beroepen, misschien wel juist die. Weten jullie wat ze ermee delen?

Bron

De blootstellingsmaatstaf AIOE komt uit het onderzoeksartikel Occupational Heterogeneity in Exposure to Generative AI van Felten, Raj en Seamans.