De Grënner vun der Schatto-AI: all däit et, keen schwätzt drëwer

Rickard Eriksson ass de Mann, deen 1996 dat gebaut huet, wat zu LunarStorm ginn ass – dem éischte soziale Medium vun der Welt, mat Milliounen Benotzer, laang virun Facebook. Zënterdës huet hien mat sengem Entreprise méi wéi 7.000 skandinavesch Entreprisen an ëffentlech Instittutiounen an der KI-Entwécklung ënnerstëtzt an hautnah erlieft, wat geschitt, wann d’Technik virun de Regelen kënnt.

Haut leeft hien Skräddarsydd AB a Varberg an ass de Grënner vun EuroWork. Mir hunn eis hingesat an iwwer seng Motiv schwätzt, fir eng KI-Aarbechtsplaz fir europäesch Betriber ze bauen, an firwat hien denkt, datt déi wichtegst Funktioun déi ass, déi weist, wat eng Äntwert kascht.

Du schwätz vun Schatto-AI als dem eegentleche Problem. Wat méinst du?

— Et gëtt et schonn. Op all Aarbechtsplaz, deen ech besichen, gëtt et een, deen eentworf an ChatGPT kopéiert, fir en schéiner ze maachen. Oft sinn et méi. Si maachen dat mat hirem private Login, well dat dat eenzegt war, wat si haten, an si maachen et, well si hir Aarbecht schafen wëllen. Et ass keen Ungehorsaamkeet, et ass Ambitioun.

De Problem ass, datt keen weess, wat erausgaangen ass. An wann keen weess, wat erausgaangen ass, kann och keen op déi Fro äntweren, wann se kënnt.

Wien stellt déi Fro?

— Fréier oder méi spéit eppes aneren wéi du. Eng Kund, dee sech freet, wou seng Donnéeën bliwwen sinn. E Revisor. Eng Person, déi fir d’Sécherheet zuständig ass. Oder eng Journalist, wann een Pech huet. An dann ass et net de Kolleeg, dee äntweren muss, mä d’Leedung. "Mir hunn eng Policy" ass net genuch, wann déi Policy e Dokument ass, dat keen gelies huet, an dat näischt verhënnert.

Meeschtens huet een awer doch eng Regel?

— Vill hunn eng Regel, déi Neen seet. Dat ass déi schlechtest Variante, well dann gëtt et weider benotzt, mä et gëtt onsiichtbar. Eent huet dat Problem vun onkontrolléiert op onkontrolléiert an heimlech gepackt.

Ech hunn et ganz kloer bei enger Plaz gesinn, wou KI komplett verbueden war. All hunn et trotzdem benotzt. Den Ënnerscheed war, datt si et elo op hirem Handy maachen, an net op der Aarbechtscomputer, fir datt et net gesinn gëtt. Si hunn et souguer méi riskant gemaach an schwéier ze gesinn.

An Aarbecht an Privatliewen mengen sech?

— Jo, an dat ass de Deel, deen d’Leit ënnerschätzen. Wann een seng private Konten benotzt, läit den Aarbechtsmaterial an engem Konto, dat dem Aarbechtsgeber net gehéiert. D’Persoun wechselt de Job, an de Material geet mat. D’Persoun verluer sengt Passwuert, an keen kann op näischt zougreiwen. An an der Geschicht läit souwuel d’Offer fir de Client wéi d’Fro iwwer d’Schoulwiel vum Kand, an der selwechter Thread, bei engem Provider op der anerer Säit vum Atlantik.

Et ass keen Bëssewëllen vun kengem. Et ass just wat geschitt, wann een de Leit keen Tool gëtt, dat hiert Aarbechtsinstrument ass.

EuroWork ass also d’Alternativ?

— EuroWork ass e Versuch, fir dat léif Alternativ ze dem ze maachen, wat am einfachsten ass. Dat ass de ganze Plan. Wann de séchere Wee méi komplizéiert ass wéi de onsechere, verluer de séchere, all Kéier, an all Organisatioun, egal wat de Chef an engem Meeting gesot huet.

Wat ass konkret dat, wat et méi einfach maachen soll?

— Et gesäit aus wéi dat, wat d’Leit schonn kennen. Een schreift eng Fro, een krut eng Äntwert. Keen muss eng Cours maachen, fir ufänken. Den Ënnerscheed läit drëm: d’Äntwerten gi standardméisseg a Europa verarbecht, den Inhalt gëtt nëmme fir d’Modell ze trainéieren benotzt, an ënner all Äntwert steet et, fir datt een net an engem Vertrag suercher muss.

An d’Käschten?

— Dat ass mäi perséinleche Steckenpierd. Keen anerer weist, wat eng Äntwert kascht. Du kaufs eng Lizenz, an dann ass et roueg, an éischt de Mount drop gesäit d’Buchhalter eng grouss Summ.

Bei eis steet de Präis, ier een d’Fro schéckt. Eng ausgewuelt Äntwert vun enger europäescher Modell kascht e puer Cent. Wann een eng amerikanesch Topmodell wielt, kascht déi selwecht Fro véieravéierzeg Cent. Et ass net falsch, deen deieren ze wielen, heiansdo ass et et wert, mä een soll et wëssen, ier an net drop.

Firwat läit dir esou vill un just dësem Detail?

— Well et déi ehrlech Versioun ass vun dem, wat een verkaaft. All seet, si sinn transparent. Ganz wéineg weisen eng Zuel, déi géint si benotzt ka ginn. Ech wëll, datt en Finanzchef mat eiser Tjänst kann rechnen, an net raten.

Dir baut och en Agent-Modus. Ass dat net dat Géigendeel vun Kontroll?

— Dat wor genau dat, wat ech gefaart hunn. Dorum ass de Standard, datt d’KI froen, ier si eppes mécht. Du gëss e Ziel un, si schléit e Plan an Schrëtt vir, an du hues all Schrëtt eng aner aner ze geneeegen an gesäis, wat fir e Tool benotzt gëtt an firwat. All ass an der Revisiounslogg.

Ech denken, datt dës Schaltunge ganz deen Ënnerscheed maacht, tëscht engem Geméindeverwalt, déi Agenter benotzen däerf, an engem, dee se net däerf. D’Fäegkeet ass bei all do. Wat feelt, ass de Beweis, wien Ja gesot huet.

Wat ass am schwiirigsten beim Bauen vun dem?

— Net ze maachen. All Woch gëtt et zéng Saachen, déi gebaut kënnten ginn, an néng vun hinnen maachen d’Produkt schlechter, well se méi schwéier ze verstoen ass. Deen, dee alles derbäisetzen, krut am Enn eppes, dat e Consultant brauch, fir ufänken, an dann huet een genau dat gebaut, wat een ersetzen wollt.

Wat hoffst dir, datt een an engem Joer seet?

— Datt si opgehéiert hunn, drüber nozedenken. Datt d’Fro "Däerf ech KI fir dat benotzen?" op hirem Aarbechtsplaz net méi gestallt gëtt, well d’Äntwert am Tool gesinn gëtt, wann een schaft. An datt de Finanzchef weess, wat et kascht huet, bis op de Cent.

Gëff mer eppes konkret. Wat maachen d’Leit domat, en ganz normalen Dënschdeg?

— Dat Lustegst ass, datt d’Äntwert sellen ass, wéi een denkt. All raten op "Texter schreiwen". Wat faktesch am meeschten Zäit späichert, ass d’Liesen ze spueren. Du kriss eng Joerreechnung vun dräihonnert Säiten, du seess, wien du bass, an du kriss zréck, wat just däin Job ugeet. Oder eng Ausschreiwung: hänk se un zesummen mat dem, wat dir fréier gelifert hutt, an fro direkt, ob et dräi Deeg Aarbecht wert ass. Mir hunn et mat engem Dokument probéiert, dat wëssentlech zwee vun de Hauptkonditiounen net erfëllt huet, an d’Äntwert huet genau déi gewisen.

— Dann hunn mir de Vertragsfall. Zwou Versiounen vum selwechten Kafsvertrag, wou d’Gegensäit en Nebensatz iwwer Personalverantwortung erausgeholl an d’Garantieperiod verkierzt huet. Beides ass erauskomm. Déi Sorte Ännerung rëtscht een iwwer, wann een um siwen Auer owes liest.

An dat mat de Fotoe maachen?

— Dat ass déi Funktioun, iwwert déi d’Leit um Ufank laachen an déi si dann am meeschten benotzen. Fotograféier d’Whiteboard no dem Meeting, bitt ëm eng Projetplang mat Verantwortleche. Fotograféier e handgeschriwwe Dokument vum Joer 1897, krut et mat de onsiichere Wierder markéiert. Fotograféier eng Manual op Finnesch. Et klingt wéi e Spillzeug, bis du an engem Lager stees mat engem Gerät, deen du keen Numm weess an deshalleft net drop sichen kanns.

Wat ass déi meescht Enttäuschung?

— Datt d’Leit Zuelen froen, ouni Material ze ginn. Dann ka d’Modell eng Quelle erfinden, déi ganz glawewürdeg ass. Mir hunn probéiert, no Gegenargumenter fir en Debattartikel ze froen, an d’Äntwert huet op enger Rapport gebaut, déi et net gëtt. Den Argumentatioun war nëtlech, d’Zuelen ware erfannen.

— Dorum soen ech ëmmer dat selwecht: gëff der en Dokument. Mat Material ginn d’Zuelen richteg. Ouni Material ass et eng gutt formuléiert Raten. Dat ass keen Mangel vu EuroWork, et gitt fir all KI, mä mir sinn dofir verantwortlech, et héich ze soen, anstatt d’Leit et op engem Geméinderot entdecke ze loossen.

Lescht Fro: wat soll deen, deen dat hei liest, haut maachen?

— Fro seng Kolleegen, wat si faktesch benotzen. Net an engem formelle Kontext, just esou froen. D’Äntwert ass meescht méi, wéi een denkt, an et ass ëmmer besser, et selwer ze wëssen, wéi vun engem aneren ze héieren.

---

Iwwer Rickard Eriksson

Huet 1996 dat gebaut, wat zu LunarStorm ginn ass – dem éischte soziale Medium vun der Welt, mat Milliounen Benotzer Joer virun Facebook. Huet zesumme mat sengem Entreprise méi wéi 7.000 skandinavesch Entreprisen an ëffentlech Instittutiounen an der KI-Benotzung ausgebilt an entwéckelt. Leeft haut Skräddarsydd AB a Varberg an ass de Grënner vun EuroWork.

D’selwecht Prinzip wéi fréier: Technologie, déi ganz normal Leit faktesch benotzen, an déi se all Moien freet, opzemaachen. De Betrieb hanner LunarStorm huet LunarWorks geheescht. Dat hei Bauprojet heescht EuroWork.

Kontakt: rickard@eurowork.ai.